Vaste vs. Variabele Rente Vergelijken

Wat deze rekentool doet

Deze calculator zet drie maandlasten naast elkaar voor hetzelfde ontleende bedrag en dezelfde looptijd: de maandlast bij een vaste rentevoet, de maandlast bij de variabele startrente van vandaag, en de maandlast als die variabele rente bij een latere herziening tot haar maximum stijgt. Je ziet meteen hoeveel je nu bespaart met de variabele formule, en hoeveel duurder ze in het slechtste geval wordt ten opzichte van de vaste rente.

Hoe een variabele rente in België werkt

Een variabele hypotheekrente wordt op vaste tijdstippen herzien op basis van een wettelijk vastgelegde referentie-index. De wet bevat twee belangrijke beschermingen voor de ontlener. Ten eerste de symmetrie: de rente mag bij een herziening niet meer stijgen dan ze in een gunstig scenario zou kunnen dalen. Ten tweede een absoluut plafond: de rentevoet mag nooit meer dan verdubbelen ten opzichte van de aanvangsrentevoet. Bovenop die wettelijke grenzen kiezen banken vaak een eigen, striktere cap — je herkent ze aan formules als “+2/−2” of “1/1/1”, waarbij het laatste getal de maximale schommeling in procentpunten weergeeft.

Wat de vergelijking je leert

Het verschil tussen de eerste twee bedragen toont je huidige voordeel van variabel lenen. Het verschil tussen de vaste maandlast en de maandlast “bij maximum” toont je risico: kun je die hogere maandlast dragen als de rente tegenzit? Voor veel gezinnen is dat de kernvraag. Een variabele formule met een strak plafond (bijvoorbeeld één procentpunt) beperkt dat risico sterk, maar levert doorgaans een kleiner startvoordeel op dan een formule met een ruimere cap.

Beperkingen van deze berekening

De tool vereenvoudigt: ze past de variabele rente op één moment aan en houdt hem daarna constant. Echte contracten herzien periodiek, waardoor het werkelijke verloop trapsgewijs is en zowel omhoog als omlaag kan gaan. De berekening bevat geen verzekeringspremies of kosten en vervangt geen officiële kredietsimulatie met het jaarlijks kostenpercentage (JKP).

Rekenvoorbeeld met realistische cijfers

Je leent €250.000 over 25 jaar. De bank biedt 3,60% vast aan, of een variabele formule “1/1/1” met een startrente van 3,10%. Bij de vaste rente betaal je ongeveer €1.265 per maand. De variabele startrente geeft ongeveer €1.203 — een voordeel van zo’n €62 per maand in het eerste jaar. Stijgt die variabele rente bij de herzieningen stapsgewijs door tot het contractuele plafond (hier +3 procentpunten, dus 6,10%), dan loopt de maandlast op tot ongeveer €1.626: zo’n €360 per maand méér dan de vaste rente. Dat verschil, afgezet tegen je maandbudget, is de eigenlijke afweging.

Wettelijk kader — laatst gecontroleerd op 6 september 2026. De symmetrieregel (een variabele rente mag bij herziening niet meer stijgen dan dalen) en het plafond dat de rentevoet nooit meer dan mag verdubbelen ten opzichte van de aanvangsrentevoet, staan in de wetgeving op het hypothecair krediet. Contractuele caps (1/1/1, +2/−2, …) komen daar bovenop en verschillen per bank.